Jeśli w domu, garażu albo warsztacie wciąż świecą świetlówki, warto zaplanować ich wymianę. Unia Europejska konsekwentnie wycofuje źródła światła z rtęcią, a zamienniki LED są dziś tańsze i trwalsze niż kiedykolwiek.
Co dokładnie się zmieniło
- Luty 2023 — na mocy dyrektywy RoHS przestano wprowadzać do obrotu kompaktowe świetlówki ze zintegrowanym statecznikiem (popularne „energooszczędne żarówki” z gwintem E27/E14).
- Sierpień 2023 — ten sam los spotkał liniowe świetlówki T5 i T8, czyli klasyczne „rurki” z biur, kuchni i piwnic.
- 24 lutego 2027 — wygasa ostatnie zwolnienie dla jednotrzonkowych świetlówek kompaktowych do celów specjalnych. Po tej dacie świetlówki z rtęcią w praktyce znikną z rynku.
Sklepy mogą wyprzedać zapasy, a Ty możesz używać lamp, które już masz. Problem pojawi się wtedy, gdy świetlówka się przepali, a zamiennika nie będzie.
Nowa etykieta energetyczna: A to naprawdę najlepsza klasa
Od 1 września 2021 źródła światła mają etykietę w skali od A do G (bez dawnych plusów). Klasa A jest dziś bardzo wymagająca, dlatego większość dobrych żarówek LED ma klasę E, D lub C. To nie znaczy, że są złe — po prostu skala zaczęła się od nowa. Na etykiecie znajdziesz też zużycie energii w kWh na 1000 godzin i kod QR prowadzący do europejskiej bazy produktów (EPREL).
Jak wybrać zamiennik LED — krótka lista
- Trzonek — sprawdź oznaczenie na starej żarówce (E27, E14, GU10, G9). Więcej w naszym poradniku o trzonkach.
- Strumień światła w lumenach, nie waty. Dawna świetlówka 20 W to ok. 1100–1200 lm — tyle szukaj w LED.
- Barwa — 2700–3000 K do salonu i sypialni, 4000 K do kuchni, łazienki i pracy.
- CRI powyżej 80 (a najlepiej 90) — kolory skóry, drewna i jedzenia wyglądają naturalnie.
- Ściemnianie — jeśli masz ściemniacz, kup żarówkę oznaczoną jako „dimmable”.
A co ze starą świetlówką?
Świetlówka zawiera rtęć — nie wyrzucaj jej do śmieci i nie tłucz. Oddaj ją do punktu selektywnej zbiórki (PSZOK) albo do sklepu przy zakupie nowego źródła światła. Szczegóły znajdziesz na naszej stronie Elektroodpady.
Podsumowanie: wymiana na LED zwykle zwraca się w ciągu jednego–dwóch lat dzięki niższym rachunkom. Żarówki LED do lamp wszystkich naszych producentów znajdziesz w kategorii Żarówki i akcesoria — a dobierając je do lampy tej samej marki, dostajesz dodatkowe −5%.